16/4/2026
Οι Δικηγόροι για τα Παιδιά καλούν το Συμβούλιο Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων να συστήσει στην Ελλάδα και την Ιρλανδία να απαγορεύσουν όλες τις μορφές παρένθετης μητρότητας.
Δελτίο Τύπου από την Δικηγορική Ένωση Υπεράσπισης των Παιδιών:
Με την ευκαιρία της Παγκόσμιας Περιοδικής Εξέτασης (UPR) της Ελλάδας και της Ιρλανδίας από το Συμβούλιο Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων του ΟΗΕ, οι Δικηγόροι για τα Παιδιά υποβάλλουν δύο επίσημες δηλώσεις.
Τα έγγραφα αυτά καταγγέλλουν στο Συμβούλιο Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων τη νομοθεσία της Ιρλανδίας και της Ελλάδας, δύο κρατών μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης που επιτρέπουν την παρένθετη μητρότητα, η οποία παρουσιάζεται ως «αλτρουιστική» και ρυθμιζόμενη.
Στην Ελλάδα, η παρένθετη μητρότητα είναι νόμιμη από το 2002 (νόμοι 3089/2002, 3305/2005, 4272/2014 και 5197/2025): η παρένθετη μητέρα δεν πρέπει να έχει γενετική σύνδεση με το παιδί, το οποίο πρέπει να συλληφθεί χρησιμοποιώντας το ωάριο μιας άλλης γυναίκας. Ο νόμος ορίζει προηγούμενη δικαστική άδεια και αποζημίωση 10.000 € (ή 15.000 € σε περίπτωση πολλαπλής κύησης) για την παρένθετη μητέρα για «ταλαιπωρία/κόπωση». Ένα σκάνδαλο που αποκαλύφθηκε το 2023 στο Μεσογειακό Κέντρο Γονιμότητας στην Κρήτη αποκάλυψε ένα τεράστιο δίκτυο εμπορίας μεταναστριών, πλαστογράφησης εγγράφων και εκμετάλλευσής τους, καταδεικνύοντας την αποτυχία των κανονισμών περί παρένθετης μητρότητας να προστατεύσουν τις γυναίκες και τα παιδιά από τις πιο αποτρόπαιες μορφές εμπορίας.
Στην Ιρλανδία, ο Νόμος περί Υγείας (Υποβοηθούμενης Ανθρώπινης Αναπαραγωγής) του 2024 ρυθμίζει την λεγόμενη «αλτρουιστική» παρένθετη μητρότητα, με την έγκριση της AHRRA και τη δυνατότητα διεθνούς παρένθετης μητρότητας. Η παρένθετη μητέρα μπορεί να λάβει αποζημίωση, συμπεριλαμβανομένης της απώλειας εισοδήματος (έως 12 μήνες), η οποία είναι παρόμοια με έμμεση αμοιβή.
Οι Δικηγόροι για τα Παιδιά, στα δύο άρθρα τους, επαναλαμβάνουν ότι η παρένθετη μητρότητα, ακόμη και όταν υποτίθεται ότι είναι «αλτρουιστική», παραβιάζει τη Διεθνή Σύμβαση για τα Δικαιώματα του Παιδιού (CRC), και ειδικότερα:
-Άρθρο 7 (το δικαίωμα του παιδιού να γνωρίζει τους γονείς του και να λαμβάνει φροντίδα από αυτούς).
-Άρθρο 35 (προστασία από την πώληση και την εμπορία παιδιών).
Η πρακτική της παρένθετης μητρότητας στερεί από ένα παιδί τα δικαιώματα γέννησης από τη μητέρα με δικαστική απόφαση και αντιμετωπίζει το παιδί ως αντικείμενο σύμβασης, συνιστώντας πράξη στέρησης περιουσίας επί του προσώπου του (abusus), παρόμοια με μια νέα μορφή δουλείας όπως ορίζεται από τη Σύμβαση της Γενεύης του 1926.
Οι Δικηγόροι για τα Παιδιά τονίζουν ότι η παρένθετη μητρότητα αποτελεί μορφή εμπορίας παιδιών όπως ορίζεται από το Προαιρετικό Πρωτόκολλο της Σύμβασης για τα Δικαιώματα του Παιδιού (2000), όπως έχει κριθεί από διάφορα όργανα του ΟΗΕ:
-Από τον Ειδικό Εισηγητή για την πώληση και την σεξουαλική εκμετάλλευση παιδιών (2018).
-Από την Επιτροπή για τα Δικαιώματα του Παιδιού (2019).
-Και ιδιαίτερα από την έκθεση της Reem Alsalem, Ειδικής Εισηγήτριας για τη βία κατά των γυναικών και των κοριτσιών (Ιούλιος 2025), η οποία περιγράφει την παρένθετη μητρότητα ως συστημική εκμετάλλευση και βία και ζητά την εξάλειψή της σε όλες τις μορφές της.
Αναγνωρίζοντας ότι η παρένθετη μητρότητα δεν μπορεί να
διέπεται από νομοθεσία που σέβεται τα δικαιώματα των παιδιών, οι Δικηγόροι για
τα Παιδιά καλούν το Συμβούλιο Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων να συστήσει στην Ελλάδα
και την Ιρλανδία να απαγορεύσουν όλες τις μορφές παρένθετης μητρότητας εντός
των εδαφών τους. Μόνο τότε θα σεβαστούν τις διεθνείς δεσμεύσεις τους και θα
προστατεύσουν πραγματικά τα θεμελιώδη δικαιώματα των παιδιών. -Πηγή
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου