Χαράλαμπος Αγγελιδάκης: Γιατί οι Τούρκοι τον αποκαλούσαν "Καπετάν Ξεσκίση"

 
13/6/2026

Χαράλαμπος Αγγελιδάκης, αρχηγός Μονοφατσίου, ο φοβερός Επαναστάτης που είχε γίνει ο τρόμος των Τούρκων!...

Ο Χαράλαμπος Αγγελιδάκης γεννήθηκε πριν το 1821 στην Αγιά Φωθιά, μικρό οικισμό δυτικά από και πολύ κοντά στο χωριό Χάρακας της πρώην Επαρχίας Μονοφατσίου στο νομό Ηρακλείου. Έζησε όμως, παντρεύτηκε και έδρασε στο Χάρακα Μονοφατσίου όπου και εξελίχθηκε σε δεινό ιππέα και ικανότατο πολεμιστή. Σύμφωνα με πληροφορίες παλιών η οικογένεια του Αγγελιδάκη φέρεται εκ του κλάδου αλληλεξαρτώμενοι (όχι όλοι, της περιοχής (Αγιά Φωθιά, Ασήμι, Διονύσι, Φλαθιάκες κ.α.) παλιάς οικογένειας με το τότε επώνυμο "Ντελακάζος".

Κατά την επανάσταση του 1866 ηγήθηκε σώματος επαναστατών ως οπλαρχηγός της επαρχίας του και το 1867 στις 26 Απριλίου ανακηρύσσεται Αρχηγός των επαναστατών στην Επαρχία Μονοφατσίου από τον Γενικό Αρχηγό του Τμήματος Ηρακλείου Μιχαήλ Κόρακα. Στις 18 Μαρτίου δε, του 1868 από τις Γωνιές Μαλεβυζίου με επίσημο έγγραφο της Προσωρινής Κυβέρνησης της Κρήτης επικυρώνεται η Αρχηγεία του.

Ο Αγγελιδάκης πήρε μέρος σε πολλές μάχες των Κρητικών επαναστάσεων με Αρχηγό τον Μιχ. Κόρακα από την Ανατολή του Λασιθίου μέχρι το Αρκάδι, τον Καλλικράτη, τα Σφακιά, τον Αποκόρωνα, Πύργο, Άγιο Μύρωνα, Αλμυρό, Γάζι, Σερβίλι κ.λ.π. Στην επανάσταση του 1889 δίνει πάλι το παρόν ως οπλαρχηγός ενώ το 1896-1897 τον συναντούμε Αρχηγό των τριών επαρχιών της Μεσσαράς. Χάριν στην έντονη δραστηριότητα του, αλλά και του συγχωριανού του Ιωάννη Νικολιωτάκη (Αηνικολιώτη) ο Χάρακας Μονοφατσίου έγινε έδρα επαναστατικής κολώνας (στρατοπέδου) και αποτελούσε φόβητρο για τους Οθωμανούς, καθώς και καταφύγιο των Χριστιανών της Επαρχίας.

Η αποφασιστικότητα του χαρακτήρα του μαζί με την τόλμη που έδειξε στις μάχες δημιούργησαν έναν θρύλο γύρω από το όνομα του με αποτέλεσμα να γίνει ο τρόμος των Τούρκων που τον αποκαλούσαν "Καπετάν Ξεσκίση", λόγω των διάτρητων από σφαίρες ενδυμάτων του. 

Υπήρξε ένας από τους τρεις οπλαρχηγούς των επαναστατών που φυλάκισε στα Χανιά ο Χουσεΐν Αβνί Πασάς, μετά την καταστολή της επανάστασης. Και μετά την αποφυλάκιση του, κρατήθηκε στο Ηράκλειο. Το 1880 ήταν ένας από τους ισχυρότερους άνδρες της Επαρχίας Μονοφατσίου.

Πέθανε στα 1900 σε ηλικία 80 περίπου ετών και κηδεύτηκε στον περίβολο του ναού Άγιου Ιωάννη στο χωριό του στο Χάρακα Μονοφατσίου.

Τα έγγραφα που παρουσιάζουμε είναι ο διορισμός του σε Αρχηγό Μονοφατσίου από την Επιτροπή των αγωνιστών των τριών Επαρχιών Μαλεβιζίου-Τεμένος και Μεσσαράς, τον Γενικό Αρχηγό Ηρακλείου Μιχ. Κόρακα και την Προσωρινή κυβέρνηση Κρήτης. -Πηγή: Ιστορία και Λαογραφία της Κρήτης