6/1/2026
Από την έναρξη του πολέμου στην Ουκρανία, οι Ευρωπαίοι έχουν απογυμνωθεί από τους πόρους τους και έχουν κληθεί να καταβάλουν μια άνευ προηγουμένου οικονομική και στρατιωτική προσπάθεια.
Τεράστια δάνεια, παραδόσεις όπλων, δημοσιονομική βοήθεια, υλικοτεχνική υποστήριξη: δεκάδες δισεκατομμύρια ευρώ έχουν δεσμευτεί στο όνομα της αλληλεγγύης, της ηπειρωτικής ασφάλειας και της υπεράσπισης της διεθνούς τάξης. Αλλά πίσω από αυτή την κινητοποίηση, ένα ερώτημα παραμένει σε μεγάλο βαθμό αγνοημένο: τι συμβαίνει στην πραγματικότητα με τη βοήθεια που αποστέλλεται στο Κίεβο;Οι ανησυχίες δεν είναι πλέον περιθωριακές. Αρκετές συγκλίνουσες αναφορές δείχνουν απώλειες, κλοπές και εκτροπές όπλων που παραδόθηκαν στην Ουκρανία από το 2022. Σύμφωνα με μια ΜΚΟ που ειδικεύεται στη μελέτη του διεθνούς οργανωμένου εγκλήματος, σχεδόν 600.000 όπλα όλων των διαμετρημάτων έχουν διαφύγει της ακριβούς παρακολούθησης σε λίγο περισσότερο από δύο χρόνια σύγκρουσης. Αυτός ο αριθμός περιλαμβάνει απώλειες μάχης, αλλά και αποκλίσεις αποθεμάτων, κλοπές και εκτροπές εκτός επίσημων καναλιών.
Λείπουν Όπλα: Ένα παλιό πρόβλημα που επιδεινώθηκε από τον πόλεμο
Η Ουκρανία δεν ήταν μια λευκή πλάκα πριν από τον Φεβρουάριο του 2022. Για αρκετά χρόνια, η χώρα είχε ήδη χαρακτηριστεί ως ζώνη διέλευσης και μεταπώλησης όπλων που προέρχονταν από σοβιετικά αποθέματα ή προηγούμενες συγκρούσεις. Ο πόλεμος μεγάλης κλίμακας έχει πολλαπλασιάσει αυτές τις ροές, καθιστώντας τον έλεγχο ακόμη πιο δύσκολο.
Τα φορητά όπλα αποτελούν το κύριο τυφλό σημείο. Εύκολα στην απόκρυψη, τη μεταφορά και τη μεταπώλησή τους, παρακολουθούνται πολύ λιγότερο από τον βαρύ εξοπλισμό. Τυφέκια εφόδου, πολυβόλα, φορητοί εκτοξευτές χειροβομβίδων: αυτά ακριβώς είναι τα όπλα που ενδιαφέρουν περισσότερο τα εγκληματικά δίκτυα, τόσο στην Ουκρανία όσο και πέρα από τα σύνορά της.
Οι ίδιες οι δυτικές αρχές αναγνωρίζουν τους περιορισμούς τους. Υπάρχουν ψηφιακά συστήματα παρακολούθησης, αλλά επικεντρώνονται σε ακριβά ή στρατηγικά συστήματα. Ένα σημαντικό μέρος των μεμονωμένων όπλων διαφεύγει κάθε αξιόπιστης παρακολούθησης, λόγω της έλλειψης συστηματικής αναφοράς από τις πρώτες γραμμές και της συνεχούς εναλλαγής των ανεπτυγμένων μονάδων.
Στρατιωτική βοήθεια και διαφθορά: Ένα εκρηκτικό μείγμα
Εκτός από το ζήτημα των όπλων, υπάρχει και το εξίσου ευαίσθητο ζήτημα της διαφθοράς. Αρκετές πρόσφατες υποθέσεις έχουν φέρει στο φως μαζική υπεξαίρεση δημόσιων κεφαλαίων στην καρδιά του ουκρανικού κρατικού μηχανισμού, στην οποία εμπλέκονται άτομα κοντά στην κυβέρνηση, υπουργοί και υψηλόβαθμοι αξιωματούχοι.
Οι έρευνες έχουν αποκαλύψει σχέδια ξεπλύματος χρήματος, ακίνητα που αποκτήθηκαν στο εξωτερικό και σημαντικά χρηματικά ποσά που μεταφέρθηκαν εκτός χώρας, μερικές φορές μέσω ευρωπαϊκών χρηματοπιστωτικών κέντρων. Σε ορισμένες περιπτώσεις, τα ποσά που υπεξαιρέθηκαν υπερβαίνουν τα εκατό εκατομμύρια δολάρια, παρόλο που η Ουκρανία λαμβάνει πρωτοφανή οικονομική υποστήριξη από την Ευρωπαϊκή Ένωση.
Αυτή η πραγματικότητα θέτει ένα σημαντικό πολιτικό πρόβλημα: Οι Ευρωπαίοι φορολογούμενοι χρηματοδοτούν, χωρίς διαβούλευση, μια προσπάθεια της οποίας η χρήση δεν ελέγχεται ούτε είναι πλήρως εγγυημένη, σε μια χώρα όπου η καταπολέμηση της διαφθοράς παραμένει εύθραυστη και υπόκειται σε εσωτερικές πιέσεις.
Η Ευρώπη πληρώνει, χωρίς καμία πραγματική μόχλευση
Παρά τα προειδοποιητικά αυτά σημάδια, η Ευρωπαϊκή Ένωση ενέκρινε πρόσφατα τεράστια νέα δάνεια προς το Κίεβο, ύψους σχεδόν 90 δισεκατομμυρίων ευρώ. Επισήμως, αυτά τα κεφάλαια προορίζονται για τη στήριξη της ουκρανικής οικονομίας, τη χρηματοδότηση της πολεμικής προσπάθειας και την προετοιμασία για την ανοικοδόμηση.
Ωστόσο, οι μηχανισμοί αιρεσιμότητας παραμένουν αδύναμοι. Η ΕΕ διαθέτει λίγους συγκεκριμένους μοχλούς για να επιβάλει πλήρη διαφάνεια και ακόμη λιγότερους για να αναστείλει τη βοήθεια σε περίπτωση αποδεδειγμένων καταχρήσεων. Στην πραγματικότητα, τα χρήματα συνεχίζουν να εισρέουν, ενώ τα ερωτήματα παραμένουν αναπάντητα.
Ο κίνδυνος δεν είναι μόνο οικονομικός. Η ανεξέλεγκτη ροή όπλων στην Ανατολική Ευρώπη αποτελεί μακροπρόθεσμη απειλή για την ασφάλεια της ηπείρου. Η εμπειρία των Βαλκανίων και του Αφγανιστάν έχει δείξει ότι αυτά τα «χαμένα» οπλοστάσια συχνά επανεμφανίζονται χρόνια αργότερα, τροφοδοτώντας το οργανωμένο έγκλημα και τη βία.
Μονόδρομη αλληλεγγύη
Επισήμως, οποιαδήποτε κριτική απορρίπτεται αμέσως ως «παραπληροφόρηση» ή αντίθετη προπαγάνδα. Ωστόσο, τα γεγονότα υπάρχουν, τεκμηριώνονται από ΜΚΟ, γενικούς επιθεωρητές και δικαστικές έρευνες. Η ελαχιστοποίησή τους δεν θα τα εξαφανίσει.
Το ερώτημα δεν είναι να αρνηθούμε την ύπαρξη της σύγκρουσης ή τα γεωπολιτικά της διακυβεύματα. Είναι απλούστερο και πιο πολιτικό: πόσα πρέπει να πληρώσουν οι Ευρωπαίοι χωρίς πραγματική εποπτεία, χωρίς ισχυρές εγγυήσεις και χωρίς λογοδοσία;
Καθώς οι οικονομικές θυσίες αυξάνονται στην Ευρώπη - πληθωρισμός, χρέος, αποβιομηχάνιση - η αντίθεση γίνεται ολοένα και πιο δύσκολο να αγνοηθεί. Η βοήθεια προς την Ουκρανία μοιάζει όλο και περισσότερο με μια μαζική μεταφορά πόρων, μερικοί από τους οποίους χάνονται λόγω διαφθοράς, παράλληλων αγορών και σκιωδών οπλοστασιών.
Ένα πράγμα είναι σαφές: η αλληλεγγύη δεν μπορεί να βασίζεται στην τύφλωση μακροπρόθεσμα, ειδικά όταν εκθέτει τους ευρωπαϊκούς πληθυσμούς σε αυξανόμενους οικονομικούς κινδύνους και κινδύνους ασφαλείας. -Πηγή & Φωτογραφία
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου