Βίντεο - Ο κουτσός Μακεδονομάχος δάσκαλος που τρύπησε το κεφάλι του με σφυρί για να σώσει το σχολείο - Πώς τον αντάμειψε το κράτος μας;

21/5/2026

Κουτσός από τα δύο πόδια, καμπούρης και κοντορεβυθούλης ο δάσκαλος του σχολείου και διευθυντής (στο Ανταρτικό) Νικόλαος Τραϊνού ή Σιδέρης, που ήταν και κουρέας, τσαγκάρης, σαμαράς, αναφορογράφος, διαθηκογράφος, ομολογογράφος κ.λπ. Είχε όμως ο Κουασιμόδος αυτός ψυχή και φωτιά. 

Παρ΄ όλους τους θησαυρούς που του έταξαν οι βούλγαροι και τις απειλές, που του εξετόξευσαν, έμεινε πιστός και ασάλευτος στο καθήκον του διδασκάλου και το μωσαϊκό των επαγγελμάτων του.

Το 1878 ίδρυσε το πρώτο σχολείο στον νάρθηκα της εκκλησίας. Αργότερα το προβίβασε και το μετακόμισε στην αποθήκη της εκκλησίας. Έκτισε έπειτα καινούργιο σχολείο με 5 λίρες που πρόσφερε η εκκλησία.

Το 1911 τέλος άρχισε την ανέγερση καινούργιου μεγάλου και ωραίου σχολείου με χρήματα των ξενιτεμένων στον Καναδά και την Αμερική Ζελοβιτών. Μα ό,τι έφτιαναν την ημέρα οι μάστοροι, το χαλούσαν την νύχτα οι βούλγαροι. Αναγκάστηκαν να τους παραμονέψουν κρυμμένοι μια βραδιά οι δικοί μας.

Άρχισε ευθύς άγριος πόλεμος με τα τούβλα και τις πέτρες του σχολείου και με το αποτέλεσμα να σπάσουν πολλά κεφάλια. Έτρεξε ο αστυνομικός σταθμάρχης και έπιασε πολλούς, για να τους στείλει δεμένους στην Καστοριά. Οι περισσότεροι ήσαν δικοί μας.

Παίρνει τότε ο γεροδάσκαλος ένα από τα σφυριά του, τρυπάει το κεφάλι του και παρουσιάζεται καταματωμένος στον τσαούση… Όλοι οι δικοί μας απολύθηκαν και οι βούλγαροι σύρθηκαν στη φυλακή της Καστοριάς. Αλλ΄ όπως τα καλά παλικάρια, που ξέρουν κι άλλα μονοπάτια, κατάφεραν να εκδοθεί εκεί διαταγή των αρχών για να κατεδαφιστεί το αυθαίρετο (χωρίς ειδική άδεια) και ασκέπαστο σχολείο.

Ειδοποιείται από τον Μητροπολίτη ο γεροδάσκαλος και ρίχνονται ευθύς όλοι, άνδρες και γυναίκες, μεγάλοι και μικροί, με τα μούτρα στη δουλειά. Χάλασαν ακόμη και δικά τους σπίτια, για να εξοικονομήσουν υλικά. Κι όταν έφθασαν την άλλη μέρα οι αντιπρόσωποι της αρχής, βρήκαν το σχολείο στεγασμένο. Η κατεδάφισή του πια δεν ήταν δυνατή.

Τον δάσκαλο αυτό, όπως και άλλους, απέλυσε το 1913 χωρίς καμμία σύνταξη ή αποζημίωση το ελληνικό κράτος «ελλείψει προσόντων».  -Πηγή: «Μακεδονικός Αγών και Μακεδόνες Αρχηγοί», Γ. Μόδης, Μακεδονομάχος συγγραφέας, εκδ. Πάπυρος (Φωτογραφία με την βοήθεια της τεχνητής νοημοσύνης).