Φυλαχτό που χρησιμοποιούνταν κατά του καρκίνου βρέθηκε στην αρχαία πόλη της Πισιδίας Αντιοχείας στην Ισπάρτα

Αυτό το φυλαχτό, που χρησιμοποιείται κατά του καρκίνου, μπορεί να έπεσε από την ιδιοκτήτριά του τον 10ο αιώνα. [Credit: Αρχείο ανασκαφών Πισιδίας Αντιόχειας]

 23/1/2025

Ένα φυλαχτό κατασκευασμένο κατά της ασθένειας του καρκίνου βρέθηκε στην αρχαία πόλη της Πισιδίας Αντιοχείας στην Ισπάρτα.

Το φυλαχτό βρέθηκε το 2024 κατά τη διάρκεια ανασκαφών γύρω από την εκκλησία στο λόφο του Αιδιλικού και θεωρείται ένα από τα πιο εκπληκτικά αντικείμενα που έχουν ανακαλυφθεί μέχρι σήμερα στις ανασκαφές της Αντιόχειας. Οι αναλύσεις στο φυλαχτό ρίχνουν φως τόσο στην ιστορική σημασία του ευρήματος όσο και στις μεθόδους που χρησιμοποιούνταν για την καταπολέμηση των ασθενειών στην αρχαιότητα.

Το φυλαχτό που βρέθηκε παρέχει πληροφορίες που σχετίζονται με την ασθένεια του καρκίνου στην αρχαιότητα. Σε αυτό απεικονίζεται η φιγούρα ενός καβουριού και μια προσευχή που αναφέρει: «Για την Κλημεντιάνη, μητέρα της Παρθενόπης, διώξε τον καρκίνο». Πιστεύεται ότι ένα κορίτσι, του οποίου η μητέρα ήταν άρρωστη, έφτιαξε αυτό το φυλαχτό και το έφερε στο λαιμό της για την ανάρρωση της μητέρας της.

Το φυλαχτό με τη φιγούρα του καβουριού πάνω του φαίνεται ότι χρησιμοποιήθηκε για πολλά χρόνια. [Credit: Αρχείο ανασκαφών Πισιδίας Αντιόχειας]

Ο Γαληνός, ένας από τους πιο διάσημους γιατρούς του αρχαίου κόσμου, παρομοίαζε την εμφάνιση του καρκινικού ιστού με ένα καβούρι: «Όπως ο κάβουρας έχει πόδια που απλώνονται γύρω από το σώμα του, έτσι και οι φλέβες σε αυτή την ασθένεια». Η αναλογία αυτή ρίχνει φως και στην προέλευση της ονομασίας του καρκίνου. «Καρκίνος» σημαίνει καβούρι στα ελληνικά.

Ο καθηγητής Dr. Mehmet Özhanlı, επικεφαλής της ανασκαφής, δήλωσε ότι αυτό το φυλαχτό έχει μεγάλη ιατρική σημασία και ότι οι μορφές αυτές συμβόλιζαν την ασθένεια του καρκίνου στην αρχαιότητα.

Το φυλαχτό φέρει την επιγραφή «Για την Κλημεντιάνη, μητέρα της Παρθενόπης, αφαίρεσε τον καρκίνο». [Credit: Αρχείο ανασκαφών Πισιδίας Αντιόχειας]

Οι φυλαχτοί λίθοι χρησιμοποιούνταν ευρέως από την ελληνιστική περίοδο έως τον 4ο αιώνα μ.Χ. Σύμφωνα με τον καθηγητή Dr. Mehmet Özhanlı, αυτό το φυλαχτό που βρέθηκε στην Πισιδία της Αντιόχειας τραβάει την προσοχή ως ένα από τα καλύτερα διατηρημένα παραδείγματα που έχουν ανακαλυφθεί μέχρι στιγμής στην περιοχή της Ανατολίας. Τα σύμβολα και οι επιγραφές σε αυτό θεωρούνται απόδειξη των θρησκευτικών αγώνων κατά των ασθενειών στην αρχαιότητα. Η προέλευση τέτοιων αντικειμένων ανάγεται στην Αίγυπτο, την Ανατολία και τη Μεσοποταμία.

Πιστεύεται ότι το φυλαχτό κατασκευάστηκε πριν από την ανέγερση της εκκλησίας τον 10ο αιώνα μετά από μακρά περίοδο χρήσης. Το φυλαχτό αυτό, το οποίο κατασκευάστηκε με τη χρήση πολύτιμου λίθου, φαίνεται ότι αποτελούσε απαραίτητο αντικείμενο για πολλά χρόνια, όχι μόνο ως θρησκευτικό αντικείμενο, αλλά και για όσους ήλπιζαν σε θεραπεία. -Πηγή:anaskafi