Στην Ανταρκτική, μια βιβλιοθήκη πάγου στους -52°C για να διατηρηθεί η μνήμη του κλίματος

 26/1/2026

Στην καρδιά του οροπεδίου της Ανταρκτικής,

στον Γαλλοϊταλικό Σταθμό Concordia, ένα εξαιρετικό σπήλαιο πάγου είναι πλέον αφιερωμένο στη διατήρηση πυρήνων πάγου από όλο τον κόσμο. Σμιλεμένο απευθείας στα συμπιεσμένα στρώματα χιονιού, αυτό το επιστημονικό καταφύγιο βρίσκεται σε βάθος 9 μέτρων. Με μήκος περίπου 35 μέτρα, διατηρείται φυσικά σε σταθερή θερμοκρασία περίπου -52°C. Βρίσκεται σε υψόμετρο σχεδόν 3.200 μέτρων, αυτή η μοναδική εγκατάσταση λειτουργεί ως φυσικός θόλος, σχεδιασμένος για να διατηρεί τα παγετώδη αρχεία μακροπρόθεσμα, χωρίς κανένα μηχανικό σύστημα ψύξης.

Με την ονομασία «Μνήμη του Πάγου», αυτό το διεθνές έργο, που ξεκίνησε το 2015 από μια κοινοπραξία επιστημονικών ιδρυμάτων, συμπεριλαμβανομένων του CNRS, του IRD και του Πανεπιστημίου της Γκρενόμπλ Άλπεων, στοχεύει στη διαφύλαξη της κλιματικής και περιβαλλοντικής μνήμης του πλανήτη. Όπως και το Παγκόσμιο Θησαυροφυλάκιο Σπόρων του Σβάλμπαρντ, αυτό το σπήλαιο της Ανταρκτικής έχει ως στόχο να συγκεντρώσει μια παγκόσμια επιστημονική κληρονομιά. Οι πυρήνες πάγου που περιέχει είναι πραγματικές χρονοκάψουλες: παγιδεύοντας φυσαλίδες αέρα, σωματίδια και χημικές ενώσεις, μας επιτρέπουν να ανακατασκευάσουμε την ιστορία του κλίματος της Γης σε περιόδους που κυμαίνονται από δεκάδες χιλιάδες έως εκατοντάδες χιλιάδες χρόνια. Μέχρι σήμερα, οι παλαιότεροι γνωστοί συνεχείς πυρήνες πάγου χρονολογούνται 123.000 χρόνια πριν στη Γροιλανδία και έως και 800.000 χρόνια στην Ανταρκτική, προσφέροντας μια απαράμιλλη ματιά στο μακρινό παρελθόν του πλανήτη.

Οι πρώτοι παγετώνες κληρονομιάς, που εξήχθησαν από εμβληματικούς αλπικούς παγετώνες όπως το Mont Blanc και το Grand Combin, έφτασαν στην Ανταρκτική μετά από ένα εξαιρετικό υλικοτεχνικό ταξίδι άνω των πενήντα ημερών, διατηρημένοι εξ ολοκλήρου σε ελεγχόμενη θερμοκρασία. Άλλα δείγματα από παγετωνικές περιοχές σε όλο τον κόσμο αναμένεται να εμπλουτίσουν αυτή τη συλλογή τα επόμενα χρόνια. Στόχος είναι να δημιουργηθεί μια διαρκής επιστημονική κληρονομιά, προσβάσιμη σε μελλοντικούς ερευνητές, έτσι ώστε αυτά τα φυσικά αρχεία να μπορούν να μελετηθούν με τεχνολογίες που δεν είναι ακόμη διαθέσιμες και να συνεχίσουν να φωτίζουν την κατανόησή μας για τη μακροπρόθεσμη κλιματική ιστορία της Γης. -Πηγή